Skip to content
Skip to navigation menu

English

A yw adar yn ufuddhau i’r terfyn cyflymder?

22 Awst 2013

Bird web

"Gall adar addasu eu hymateb i draffig yn ôl terfyn cyflymder y ffordd yn hytrach na chyflymder y ceir."

Honno oedd y frawddeg a syfrdanodd gyflwynydd Five Live, Tony Livesey, i anghrediniaeth amlwg, wrth i Dr Sarah Perkins o’r Ysgol Biowyddorau ymddangos ar sioe frecwast Radio Five Live ar 21 Awst, i wneud sylw ar bapur oedd newydd gael ei gyhoeddi yn Biology Letters Journal y Gymdeithas Frenhinol.

Gwrandewch ar ymateb Tony yma:

Mewnosod y clip yma http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-23780484

Esboniodd Dr Perkins bod yr ymchwil, dan arweiniad Pierre Legagneux, o Brifysgol Laval yng Nghanada, wedi darganfod ei fod yn addasiad ymddygiadol, felly mae’r adar yn dod yn gyfarwydd â’r ffaith bod gan ffyrdd derfynau cyflymder gwahanol. Mae eu pellter hedfan dechreuol yn cael ei farnu gan y terfyn cyflymder ar bob ffordd, felly maen nhw’n gwybod bod ganddyn nhw fwy o amser i fynd allan o’r ffordd ar ffordd 30mya nag ar ffordd ddeuol gyflymach neu draffordd, lle byddai’r terfyn cyflymder yn 60mya neu 70mya.

Felly, mae ceir sy’n teithio’n gynt na’r terfyn cyflymder yn newyddion drwg i adar, gan nad yw ein cyfeillion pluog yn gallu addasu i ba mor gyflym mae ceir yn teithio mewn gwirionedd. Bydd yr adar yn ymateb ar sail y terfyn cyflymder cywir ac nid cyflymder gwirioneddol ceir unigol, a allai arwain at fwy yn cael eu lladd ar y ffordd!

Mae anifeiliaid sy’n cael eu lladd ar y ffordd yn ganolog i ymchwil bresennol Dr Perkins, sydd ag enw priodol iawn, Project Splatter – sef arolwg o fywyd gwyllt sy’n cael eu lladd ar y ffordd yn y DU, sydd â’r nod o greu darlun cynhwysfawr o’r holl rywogaethau o anifeiliaid sy’n cael eu lladd, a ble yn arbennig y mae’n digwydd. I ddarganfod mwy, ewch i dudalen Facebook Project Splatter neu Twitter