Skip to content
Skip to navigation menu

English

Ymgysylltu â pherchnogion ifanc cŵn

05 Gorffennaf 2011

Dog owner - webY ddelwedd trwy garedigrwydd yr RSPCA

Mae adroddiad newydd gan y Brifysgol ac a gomisiynwyd gan yr RSPCA wedi galw ar y Llywodraeth i ymgysylltu â pherchnogion ifanc cŵn a chasglu mwy o dystiolaeth am bobl yn defnyddion cŵn mewn ffyrdd gwrthgymdeithasol.

Status dogs, young people and criminalisation: towards a preventative strategy yw’r adolygiad cynhwysfawr cyntaf o’r holl ymchwil a thystiolaeth sydd ar gael, yn genedlaethol ac yn rhyngwladol, ar gŵn peryglus neu rai statws a’u cysylltiadau â throsedd a thrais.

Wedi’i ysgrifennu gan y troseddegwr blaenllaw, Yr Athro Gordon Hughes, Cadeirydd Troseddeg yng Nghanolfan Trosedd, Cyfraith a Chyfiawnder yn Ysgol Gwyddorau Cymdeithasol y Brifysgol; ynghyd â Dr Jenny Maher, darlithydd ac ymchwilydd mewn Troseddeg ym Mhrifysgol Morgannwg a Claire Lawson, sydd ar hyn o bryd yn ymgymryd ag ymchwil ddoethurol yng Nghaerdydd ar yr ymatebion amlasiantaeth i broblem cŵn ‘peryglus’ a chŵn ‘statws’ yn y DU, daw’r adroddiad wrth i Aelodau Seneddol drafod deddfwriaeth ar gŵn peryglus mewn dadl ar y meinciau cefn yn y Senedd.

Mae’n argymell bod angen i’r Llywodraeth dargedu ‘diwylliannau’r stryd’ yn uniongyrchol, yn hytrach na chanolbwyntio ar weithgareddau hamdden a rhai a leolir yn yr ysgol lle yn aml mae’r bobl ifanc sydd angen eu cyrraedd wedi’i hymyleiddio, wedi eu gwahardd o’r ysgol neu’n absennol.

Mae’r adroddiad hefyd yn codi’r pryder y gallai rhoi rhagor o sylw i faterion sy’n ymwneud ag ymddygiad gwrthgymdeithasol gyda chŵn glamoreiddio’r mater ar gyfer pobl ifanc, yn yr un modd ag yr aeth ASBO yn arwydd o anrhydedd i rai.

Dywedodd Yr Athro Hughes: "Dim ond ychydig o bobl yn y DU fydd heb wybod am bryder cynyddol y cyhoedd dros yr hyn a elwir yn gŵn ‘statws’ a chŵn ‘peryglus’, a fynegir yn benodol yn y cyfryngau a chan wleidyddion yn ogystal â chan sefydliadau lles anifeiliaid a arweinir gan yr RSPCA. Mewn llawer ffordd, pobl ifanc a’u cŵn statws yw’r ‘cythraul gwerin’ diweddaraf yn nychymyg y cyhoedd, sy’n creu delweddau o drais, ymddygiad gwrthgymdeithasol ac yn fygythiad i gymdeithas wâr.

"Er ei bod yn anodd ac yn annoeth i wrthod y broblem o bobl ifanc a pherchnogaeth cŵn anghyfrifol ar ein strydoedd ac yn ein mannau cyhoeddus fel cyhoeddusrwydd y cyfryngau yn unig, rydym yn ymwybodol fel ymchwilwyr troseddegol o’r diffyg tystiolaeth wyddonol gadarn ynglŷn â maint a natur wirioneddol y broblem gymdeithasol gynyddol hon.

"I ddweud yn blwmp ac yn blaen buaswn i’n galw’r pwnc yn ‘barth heb dystiolaeth’. Mae ein hymchwil wedi dechrau llenwi’r gwacter hwn."

Mae’r adroddiad wedi argymell bod angen rhoi mwy o sylw i fentrau ataliol, cysylltiedig, amlasiantaeth ynghyd â gorfodaeth o ran plismona cŵn statws a’u perchnogion.

Fodd bynnag mae’n pwysleisio, mewn llawer o achosion, y gall bod yn berchen ar gi gael effaith gadarnhaol ar fywydau pobl ifanc a rhoi ymdeimlad o gyfrifoldeb gofalgar iddynt.

"Ar ôl darganfod y gallai’r berthynas sydd gan y bobl ifanc hyn â’u cŵn fod yn ddylanwad cadarnhaol yn eu bywydau i raddau helaeth, mae’n bosibl y gallai’r cŵn eu hunain fod yn offeryn sylweddol er mwyn i ‘ni’ fel cymdeithas ymgysylltu ac ailadeiladu cysylltiadau â’r bobl ifanc hyn sy’n aml wedi’u hymyleiddio ac yn anodd eu cyrraedd a’u hymddygiad gwrthgymdeithasol," ychwanegodd Yr Athro Hughes.

Dolenni perthynol