Skip to content
Skip to navigation menu

English

Ymladd canser

08 Mai 2012

Killer T cells and cancer  - image WebUn Gell T (gwyrdd) nad yw’n targedu unrhyw ganser penodol yn lladd tair cell melanoma (coch) un ar ôl y llall gyda chymorth y cyffur, IMCgp100.

Mae ymchwilwyr y Brifysgol a chwmni biotech Immunocore Limited o Rydychen wedi canfod y gall ‘cipio’ celloedd, sydd fel arfer yn ymosod ar heintiau, i dargedu canser yn lle hynny, gynnig dull naturiol i amddiffyn y corff rhag yr afiechyd marwol.

Bu’r astudiaeth, a gyhoeddwyd yn Nature Medicine, yn ystyried a oes modd defnyddio’r molecwlau sydd ar wyneb celloedd T gwrth-ganser, a elwir yn dderbynyddion celloedd T (DCT), i drin canserau lle mae prinder dulliau o dargedu’r afiechyd yn benodol.

Paratôdd Immunocore amrywiaeth o dderbynyddion i glymu’n dynn wrth gelloedd canser a’u galluogi i ysgogi celloedd T penodol nad ydynt yn ganseraidd. Gellir defnyddio’r math newydd hwn o gyffur, a elwir yn ‘ImmTACs’ (Symud Derbynyddion Celloedd T yn erbyn Canser), i ‘gipio’ celloedd T cyfredol y corf sy’n lladd firysau fel arfer, a’u hailgyfeirio i ladd celloedd canser yn lle hynny.

Roedd y tîm yn cynnwys Nat Liddy a Katy Adams, gweithwyr Immunocore, myfyrwyr PhD Prifysgol Caerdydd University, yn ogystal â’r Athro Andy Sewell a’r Athro David Price o’r Ysgol Feddygaeth.

Meddai Nat Liddy: "Gyda chyffuriau newydd ImmTAC Immuncore, daeth i’r amlwg i ni ein bod yn gallu targedu celloedd canser yn effeithiol a defnyddio’r celloedd T a fyddai fel arfer yn ymladd heintiau cyffredin i’w dinistrio.

"Mae ein hastudiaethau a’n canfyddiadau cychwynnol yn dangos y gallai defnyddio ImmTAC, o bosibl, leihau maint tiwmorau sydd wedi bod yno ers cryn amser".

Mae datblygiadau diweddar wedi ein galluogi i dargedu molecwlau afiechyd drwy ddefnyddio molecylau imiwnedd o’r enw derbynyddion antigen. Mae dau brif fath o dderbynnydd antigen: gwrthgyrff a derbynyddion celloedd T.

Mae defnyddio gwrthgyrff at ddibenion therapiwtig wedi bod yn llwyddiant ysgubol ym maes meddygaeth dros y degawd diwethaf ac roedd dros 40% o’r cyffuriau newydd oedd ar y farchnad yn 2011 yn seiliedig ar y molecylau hyn.

Nid yw derbynyddion celloedd T (DCT) wedi’u defnyddio i’r fath raddau hyd yma, ond mae’r ymchwil dan arweiniad Immunocore Ltd, gyda chymorth Sefydliad Heintiau ac Imiwnedd Prifysgol Caerdydd, ar fin cau’r bwlch hwn ac agor maes newydd sbon o driniaethau meddygol.

Meddai’r Athro Andy Sewell o’r Ysgol Feddygaeth: "Mae gan dderbynyddion celloedd T fanteision dros wrthgyrff gan fod y molecylau hyn yn gallu gweld y tu mewn i gelloedd a dweud wrthym a ydynt yn annormal. Mae technoleg debyg am wrthgyrff wedi dangos cryn addewid mewn treialon clinigol. Mae’r dechnoleg ymchwil newydd hwn sy’n seiliedig ar DCT yn ehangu’r posibilrwydd hwn oherwydd gallai gael ei defnyddio i drin unrhyw fath o ganser."

Mae treialon clinigol eisoes yn cael eu cynnal yn y DU a’r UD gydag ImmTAC mwyaf datblygedig Immunocore, sef cyffur o’r enw IMCgp100, ar gyfer trin melanoma. Mae ail ImmTAC oncoleg, sef IMCmage1, ar fin cael ei gyflwyno yng nghlinigau’r ddwy wlad nes ymlaen eleni ac fe’i defnyddir i drin nifer helaeth o ddangosyddion canser nad ydynt yn cael sylw digonol.

Meddai James Noble, Prif Weithredwr Immunocore: "Prif rinwedd y dechnoleg newydd hon yw ein bod yn gallu ei defnyddio ar gyfer sawl math o ganser sy’n anodd eu trin ar hyn o bryd. Edrychwn ymlaen at ddatblygu’r data clinigol sy’n dod i’r amlwg a pharhau i gynhyrchu cynnyrch yn rheolaidd dros y blynyddoedd nesaf".

Dolenni cysylltiedig

Yr Ysgol Feddygaeth

Immunocore