Skip to content
Skip to navigation menu

English

Sut mae geni cyn amser yn effeithio ar yr ysgyfaint

27 Medi 2011

baby web

Gallai effeithiau negyddol geni cyn amser fod mor ddifrifol yn ysgyfaint babanod sy’n cael eu geni ychydig cyn amser â’r rheiny sy’n cael eu geni ymhell cyn amser – ond gall hyn wrthdroi pan fyddant yn eu harddegau.

Canfuwyd hyn o ganlyniad i ymchwil a arweiniwyd gan Brifysgol Caerdydd a gyflwynwyd yng Nghyngres Flynyddol Cymdeithas Anadlu Ewrop yn Amsterdam.

Mae beichiogrwydd arferol yn para 40 wythnos, sy’n rhoi digon o amser i’r baban dyfu a datblygu’n llawn cyn yr enedigaeth. Mae gan fabanod sy’n cael eu geni cyn amser ysgyfaint anaeddfed, sy’n gallu achosi anawsterau anadlu difrifol megis syndrom trafferth anadlu (RDS).

Aeth yr ymchwilwyr ati i archwilio gweithrediad yr ysgyfaint mewn plant pan oeddent yn 8 oed ac eto pan oeddent yn 14 oed gan ddefnyddio prawf sbirometreg. Fe wnaethant gymharu plant a anwyd ar gyfnodau amrywiol cyn amser, gan gymharu eu canlyniadau â’r rheiny a gafodd eu geni ar yr adeg ddisgwyliedig.

Dangosodd y canlyniadau fod gweithrediadau ysgyfaint y rheiny a anwyd ychydig cyn amser, sef 33 wythnos, gryn dipyn yn is yn 8 oed o’i gymharu â’r rheiny a anwyd ar yr adeg ddisgwyliedig. Pan brofwyd y grwpiau eto yn 14 oed, dangosodd y canlyniadau fod gweithrediad ysgyfaint y plant a anwyd ychydig cyn amser yn well.

Yr astudiaeth hon yw’r cyntaf i ddangos bod gweithrediad ysgyfaint plant a anwyd ychydig cyn amser yn is yn 8 oed ond gallai’r anawsterau hyn wella wrth i’r plentyn dyfu’n hŷn.

Dywedodd Mrs Sarah Kotecha, yr Ysgol Feddygaeth, sef prif awdur yr astudiaeth: "Mae llawer o ymchwil wedi bod yn dangos yr effeithiau negyddol y gall geni ymhell cyn amser eu cael ar weithrediad ysgyfaint plant, ond mae data cyfyngedig ar weithrediad ysgyfaint plant sydd wedi’u geni ychydig cyn amser, yn enwedig wrth iddyn nhw dyfu’n hŷn.

"Ein hastudiaeth ni yw’r cyntaf i amlygu’r diffygion hyn yng ngweithrediad ysgyfaint plant sy’n cael eu geni ychydig cyn amser a’r gwelliannau wrth i blant dyfu’n hŷn. Mae nifer y babanod sy’n goroesi ar ôl cael eu geni cyn amser wedi cynyddu dros y 30 mlynedd diwethaf ac mae’n galonogol gweld bod y plant hyn yn gwella wrth iddyn nhw dyfu’n hŷn."