Skip to content
Skip to navigation menu

English

Gwella catalysis

13 Mehefin 2011

Prof Hutchings - web

Gall ymchwil y Brifysgol helpu i wella’r ffordd y defnyddir nanoronynnau metel mewn catalysis – y broses o gyflymu adweithiau cemegol.

Mae nanoronynnau metel yn hanfodol i ddatblygiadau mewn meysydd fel ffotoneg, synhwyro, delweddu, meddygaeth a chatalysis.

Ar gyfer dulliau o gynhyrchu’r nanoronynnau hyn mae angen ychwanegu ligandau, asiant amddiffyn, er mwyn sefydlogi’r nanoronynnau a’u hatal rhag cyfuno pan fyddant yn taro yn erbyn ei gilydd.

Ar ôl sefydlogi’r nanoronynnau, nid oes angen y ligandau mwyach, a gall y ffaith eu bod yn parhau yno atal y nanoronynnau rhag cael eu defnyddio ar gyfer adweithiau arwyneb fel catalysis.

Mae tîm o’r Ysgol Gemeg wedi datblygu dull newydd ar gyfer tynnu’r ligandau hyn, gan hynny’n gwella gweithgarwch catalytig mewn amrywiaeth o adweithiau.

Dywedodd yr Athro Graham Hutchings a arweiniodd yr astudiaeth: "Mae’r ligandau’n blocio arwyneb y nanoronynnau i bob pwrpas, gan atal mynediad i olau mewn cymwysiadau ffotosynhwyro, neu gemegau ar gyfer cymwysiadau catalysis. Fodd bynnag, mae tynnu’r ligandau ar ôl i’r nanoronynnau sefydlogi wedi peri problem erioed. Defnyddiwyd triniaethau gwres yn y gorffennol, ond mae’r rhain yn niweidio arwyneb y metelau ei hun."

"Yr hyn rydym wedi’i ganfod yw y gall triniaeth ddŵr gael ei defnyddio i dynnu’r asiantau amddiffyn yn effeithiol, gan wneud y nanoronynnau’n fwy gweithgar o lawer ar gyfer catalysis."

"Gallai cynyddu galluoedd catalytig y nanoronynnau hyn hyd yr eithaf wella effeithiolrwydd adweithiau catalytig mewn gweithgynhyrchu a diwydiant.

"Mae ein hastudiaethau cychwynnol wedi cynnig rhai canlyniadau cadarnhaol, ac rydym yn rhagweld y dylai’r dull hwn arwain at gymhwyso gwell mewn meysydd mor amrywiol â diogelu amgylcheddol a chynhyrchu ynni."

Cynhaliwyd yr astudiaeth gan dîm yr Athro Hutchings yng Nghaerdydd, mewn cydweithrediad â chydweithwyr ym Mhrifysgol Lehigh, Pennsylvania. Cyhoeddwyd y papur "Facile removal of stabilizer-ligands from supported gold nanoparticles" gan Nature Chemistry ac mae ar gael ar-lein.

Dolenni cysylltiedig