Skip to content
Skip to navigation menu

English

Eisteddfod Genedlaethol Cymru 2009

31 Gorffennaf 2009

Young girl playing with experiments

Mae gwyddoniaeth archwilio’r gofod, cynnig am record byd, lansio llyfrau a barddoniaeth cyfnod y Tuduriaid ddim ond yn rhai o uchafbwyntiau’r digwyddiadau sy’n gysylltiedig â’r Brifysgol yn yr Eisteddfod Genedlaethol eleni.

Ar gyfer yr ŵyl a gynhelir yn y Bala, (1-8 Awst), bydd aelodau staff a myfyrwyr Prifysgol Caerdydd yn dod â llu o anerchiadau, darlithoedd, cystadlaethau a gweithgareddau i’r Maes.

Gan geisio ymgysylltu pobl ag ymchwil gwyddonol ac ymchwil i’r dyniaethau o’r radd flaenaf a wneir gan arbenigwyr ym Mhrifysgol Caerdydd, bydd y Brifysgol hefyd yn darparu arlwy cyffrous o atyniadau i ymwelwyr ar y cyd â’i phartner, Techniquest.

I ddathlu Blwyddyn Seryddiaeth, rhywbeth newydd ar gyfer eleni fydd dangosbeth ymarferol ‘Both’ sy’n dangos y wyddoniaeth y tu ôl i archwilio’r gofod. Mae’r ‘Both’, a grëwyd mewn cydweithrediad â Techniquest, a’r arddangosiadau cysylltiedig gan wyddonwyr o’r Ysgol Ffiseg a Seryddiaeth, yn tywys ymwelwyr ar daith i berfeddion y gofod ac i ddirgelwch gwyddoniaeth seryddol.

Bydd ymwelwyr bob dydd â phafiliwn y Brifysgol, sydd nesaf i¹r Pafiliwn Gwyddoniaeth a Thechnoleg, yn gallu cael golwg agos ar Herschel a Planck - sef dwy loeren a lansiwyd gan Asiantaeth Gofod Ewrop, ac sydd ar hyn o bryd yn trosglwyddo¹r lluniau seryddol cyntaf a gynhyrchir gan yr offer y bu¹r Brifysgol yn arwain yn ôl i¹r ddaear.

Trwy gydol yr wythnos cynhelir hefyd nifer o ddigwyddiadau arbennig ym Mhafiliwn y Brifysgol ac ar y Maes fel ei gilydd.

The Herschel Telescope

Ddydd Llun (3 Awst) bydd Dr Dylan Foster-Evans, Ysgol y Gymraeg yn traddodi Darlith Goffa T H Parry-Williams ym Mhafiliwn y Cymdeithasau. Ddydd Mawrth (4 Awst), bydd Dr E Wyn Jones, Ysgol y Gymraeg ynghyd â’i gydolygydd, Dr Bill Jones o’r Ysgol Hanes ac Archaeoleg yn lansio llyfr newydd yn y Babell Lên am aneddiadau’r Cymry ym Mhatagonia.

Bydd Dr Arwyn Tomos Jones o Ysgol Fferylliaeth Cymru yn gweithio gyda 50 o blant a phobl ifanc lleol a’u cynorthwyo i ddeall rhyfeddodau DNA drwy geisio creu'r model DNA hwyaf yn y byd. Bydd y cais i gyflawni record y byd yn dechrau ar fore Mawrth ac os bydd hyn yn llwyddiannus, bydd y model yn mesur tua 22 metr – bron mor fawr â’r Pafiliwn Gwyddoniaeth a Thechnoleg ei hun ar Faes yr Eisteddfod.

Ddydd Iau (6 Awst), cynhelir aduniad arbennig ar gyfer cyn-fyfyrwyr Ysgol y Gymraeg, a dilynir hyn gan ddarlleniad o waith ysgrifennu creadigol myfyrwyr presennol yr Ysgol, a bydd Yr Athro Colin Williams yn trafod polisi ar yr iaith Gymraeg ym Mhafiliwn y Cymdeithasau.

Dywedodd Yr Athro Ken Woodhouse, Dirprwy Isganghellor, Ymgysylltu: "Mae’r Brifysgol yn falch o fod yn yr Eisteddfod eleni eto. Mae gennym raglen gyffrous iawn o ddigwyddiadau a gweithgareddau ac yr ydym yn gobeithio y byddant yn cyffroi ac yn ymgysylltu â phobl o bob oed. Rydym yn edrych ymlaen at groesawu pawb i’n pafiliwn."

Mae’r Brifysgol wedi cynhyrchu cyhoeddiad arbennig yn dangos uchafbwyntiau Caerdydd yn Eisteddfod eleni.

Eisteddfod Genedlaethol Cymru, y gellid ei holrhain yn ôl i 1176, yw’r ŵyl ddiwylliannol fwyaf a hynaf o gerddoriaeth a barddoniaeth gystadleuol yn Ewrop. Yr Eisteddfod yw prif ŵyl gelfyddydol Cymru sy’n denu tua 150,000 o bobl, a mwy na 6,000 o gystadleuwyr bob blwyddyn.

Am fwy o wybodaeth am ddigwyddiadau’r Brifysgol yn yr Eisteddfod – www.caerdydd.ac.uk/eisteddfod

Tags