Skip to content
Skip to navigation menu

English

Rhaglen datblygu arweinyddiaeth yn ennill gwobr

23 Tachwedd 2010

Parkinson's UK

Mae tîm o Brifysgol Caerdydd wedi cymryd cam pwysig tuag at driniaeth newydd o bosibl ar gyfer pobl â Chlefyd Parkinson.

Cafodd manylion yr astudiaeth, a ariannwyd gan Parkinson’s UK, eu cyhoeddi yn y cylchgrawn Proceedings of the National Academy of Sciences.

Mae’r ymchwilwyr wedi darganfod llwybr gorfywiog y tu mewn i gelloedd nerfol y gellid ei reoli er mwyn atal neu leihau’r symudiadau aflywodraethus sy’n cael eu galw’n ‘dyscinesia’ ac sy’n un o sgil-effeithiau diangen Levodopa, sef un o’r prif gyffuriau ar gyfer Clefyd Parkinson.

Er taw Levodopa yw un o’r triniaethau gorau sydd ar gael, dyscinesia yw un o’r prif broblemau. Mae’n golygu symudiadau anrheoledig a all olygu bod cyrff pobl yn mynd yn afluniaidd neu fod eu breichiau neu goesau’n aflonydd.

Mae dyscinesia yn wahanol i’r cryndod gorffwysol a gysylltir fel arfer â Chlefyd Parkinson. Y symudiadau yw un o’r sgil-effeithiau mwyaf annifyr o gyffuriau Clefyd Parkinson. Mae dyscinesia yn gwneud bywyd o ddydd i ddydd â Chlefyd Parkinson yn anos byth. Bydd llawer o’r pethau y byddwn yn eu cymryd yn ganiataol, megis eistedd yn llonydd, ysgrifennu, cerdded neu wisgo, yn mynd yn anodd neu’n amhosibl.

Roedd yr astudiaeth ryngwladol hefyd yn cynnwys ymchwilwyr o Sweden, Ffrainc, yr Eidal a Tsieina a chafodd ei hariannu ar y cyd gan sawl partner, gan gynnwys Parkinson’s UK a Sefydliad Michael J Fox. Dyfarnodd Parkinson’s UK £400,000 i’r ymchwilydd arweiniol, Dr Riccardo Brambilla o Ysgol Biowyddorau Caerdydd.

Mae’r astudiaeth yn dangos sut gall cadwyn o ddigwyddiadau y tu mewn i gelloedd nerfol, sef y llwybr Ras-ERK, fynd yn orfywiog ac achosi dyscinesia. Llwyddodd tîm Dr Brambilla i atal dyscinesia mewn modelau anifeilaidd trwy leihau gweithgaredd dwy ran allweddol o’r llwybr gorfywiog hwn.

Dywedodd Dr Brambilla: "Bydd ein gwaith yn paratoi’r ffordd ar gyfer triniaethau newydd effeithiol a all leihau neu atal dyscinesia. Yr her fydd targedu ac atal y celloedd nerfol ar ochr dde’r ymennydd sy’n achosi dyscinesia, heb ymyrryd ag effeithiau buddiol Levodopa."

Dywedodd Dr Kieran Breen, Cyfarwyddwr Ymchwil a Datblygu yn Parkinson's UK: "Gwyddom pa mor ofidus ac eang y gall dyscinesia fod. Mae’r ymchwil hwn yn gam pwysig ymlaen yn y chwilio am well triniaethau a fydd yn gwneud gwir wahaniaeth i ansawdd bywyd a hyder y miloedd o bobl sy’n dioddef o Glefyd Parkinson.

"Yn Parkinson's UK rydym wedi ymrwymo i ariannu ymchwil i chwilio am wellhad i Glefyd Parkinson a chael hyd i gyffuriau newydd â llai o sgil-effeithiau a mynd i'r afael ag achos dyscinesia, a fyddai’n gam pwysig ymlaen tuag at y nod hwn."

Dolenni perthynol