Skip to content
Skip to navigation menu

English

Cydnabyddiaeth i seryddwyr Prifysgol Caerdydd gan y Gymdeithas Seryddol Frenhinol

13 Ionawr 2014

Herschel_Instruments_integration_web

Mae’r Gymdeithas Seryddol Frenhinol wedi dyfarnu ei Gwobr Cyflawniad Grŵp ar gyfer 2014 i’r tîm a arweiniwyd gan Brifysgol Caerdydd a oedd yn gyfrifol am offeryn SPIRE Arsyllfa Gofod Herschel.

Mae’r wobr yn cynrychioli cydnabyddiaeth y gymuned seryddol o lwyddiant eithriadol offeryn SPIRE, a arsylwodd y Bydysawd ar donfeddau is-goch pell, sawl canwaith yn hirach na thonfeddau golau gweladwy. Arweiniwyd y tîm rhyngwladol gan yr Athro Matt Griffin o’r Ysgol Ffiseg a Seryddiaeth, ac roedd yn gyfrifol am gynllunio, adeiladu a darparu’r offeryn fel rhan o’r gyfres offerynnau ar gyfer Arsyllfa Gofod Herschel yr Asiantaeth Ofod Ewropeaidd.

Lansiwyd lloeren Herschel yn 2009 a gweithredodd yn llwyddiannus iawn am bedair blynedd. Oherwydd ei sensitifrwydd digyffelyb a’i alluoedd unigryw, mae’r canlyniadau a gafwyd gan ddefnyddio SPIRE wedi cael effaith ar draws ystod eang o feysydd astroffiseg, ac yn enwedig mewn astudiaethau manwl o ffurfiant sêr yn y Bydysawd lleol ac yn ymestyn i wrthrychau pell iawn.

Wrth sôn am y wobr, dywedodd Prif Ymchwilydd SPIRE, yr Athro Griffin:

"Mae tîm cyfan SPIRE yn falch iawn o gael y wobr hon. Mae SPIRE wedi bod yn ymdrech wirioneddol ryngwladol, gyda 18 sefydliad mewn wyth gwlad yn cymryd rhan, a nifer ddi-rif o bobl ddawnus a chanddynt arbenigedd eang yn cyfrannu at adeiladu a gweithredu’r offeryn. Mae’r wobr Cyflawniad Grŵp hwn yn deyrnged briodol i lwyddiant eu hymdrechion."

Dywedodd Cyd-brif Ymchwilydd SPIRE, Laurent Vigroux o’r Institut d'astrophysique de Paris (IAP):

"Mae gwaith tîm SPIRE wedi arwain at etifeddiaeth wyddonol arbennig. Er enghraifft, mae arsylwadau SPIRE o ffurfiant sêr mewn ffilamentau tenau yn ddatblygiad pwysig sydd wedi trawsffurfio’r maes ac arwain at ddamcaniaeth newydd ynghylch ffurfiant sêr."

Dywedodd Dirprwy Is-ganghellor Prifysgol Caerdydd, yr Athro Karen Holford:

"Mae’r Brifysgol wedi cefnogi prosiect SPIRE yn gryf dros gyfnod o 13 blynedd, ac mae’n falch o fod wedi galluogi cyflawniadau’r tîm a arweiniwyd gan Brifysgol Caerdydd. Rydym yn falch iawn dros ein staff yn yr Ysgol Ffiseg a Seryddiaeth a’u cydweithwyr cenedlaethol a rhyngwladol."

Rhoddodd yr Athro David Southwood, Llywydd y Gymdeithas Seryddol Frenhinol, ei longyfarchiadau i’r enillwyr:

"Ers bron i ddwy ganrif, mae’r Gymdeithas Seryddol Frenhinol wedi cefnogi gwaith seryddwyr a geoffisegwyr yn y Deyrnas Unedig a ledled y byd. Mae’n bleser mawr gennyf gyhoeddi enillwyr ein medalau a’n gwobrau ar gyfer 2014, sy’n cydnabod y dynion a’r menywod eithriadol o ddawnus sy’n cyrraedd y lefelau cyflawniad uchaf yn ein maes."

Mae gwobr y Gymdeithas Seryddol Frenhinol yn anrhydeddu unigolion sydd wedi gwneud cyfraniad eithriadol at seryddiaeth, ac fe’i cyflwynir yng Nghyfarfod Seryddiaeth Cenedlaethol 2014 (NAM 2014) a gynhelir yn Portsmouth ym mis Mehefin.

I weld delweddau a chanlyniadau o offeryn SPIRE, ewch i herscheltelescope.org.uk neu http://www.esa.int/Our_Activities/Space_Science/Herschel

Dolenni defnyddiol

Yr Ysgol Ffiseg a Seryddiaeth