Skip to content
Skip to navigation menu

English

Gwymon yn ymuno â’r frwydr yn erbyn clefydau

30 Ionawr 2014

seaweed web

Mae rhwydwaith rhyngwladol o wyddonwyr, gan gynnwys arbenigwyr o’r Brifysgol, AlgiPharma AS a Phrifysgol Abertawe, yn ymchwilio i nodweddion cyfansoddion gwymon sy’n eu galluogi i ymladd yn erbyn clefydau, ac mae treialon ar gyfer therapïau mewnanadlu newydd i bobl sy’n dioddef o ffibrosis systig eisoes yn mynd rhagddynt.

Fel rhan o raglen pedair blynedd sy’n werth £5.4 miliwn, a ddyfarnwyd gan y Cyngor Ymchwil Norwyaidd, mae ymchwilwyr yn defnyddio dulliau newydd o syntheseiddio a phrofi moleciwlau alginad (elfennau gwymon) i ddylunio cenhedlaeth newydd o gyfansoddion cyffuriau sy’n gallu gwella effeithiolrwydd gwrthfiotigau.

Mae ymchwil a gynhaliwyd gan y prifysgolion wedi dangos bod y cyfansoddion gwymon hyn yn gallu brwydro yn erbyn heintiau sy’n gwrthsefyll cyffuriau ac yn gallu newid strwythur ffisegol sbwtwm (fflem) mewn cleifion.

Gan ddefnyddio’r wybodaeth hon, mae gwyddonwyr wedi datblygu therapi mewnanadlu newydd sy’n cael ei brofi ar gleifion ffibrosis systig gyda’r nod o’u helpu i anadlu’n well – mae’r cyflwr hwn yn effeithio ar 10,000 o bobl yn y Deyrnas Unedig yn unig ac yn golygu bod dioddefwyr yn gorfod cael eu derbyn i’r ysbyty hyd at dair gwaith y flwyddyn.

Gallai’r therapi newydd hefyd gael ei ddefnyddio i drin clefydau anadlol eraill sy’n fwy cyffredin, fel Clefyd Rhwystrol Cronig yr Ysgyfaint (COPD), yr adroddir ei fod yn effeithio ar fwy nag 1 filiwn o bobl yn y Deyrnas Unedig.

Mae astudiaethau hefyd yn arwain y ffordd tuag at wella’r driniaeth ar gyfer clwyfau croen cronig nad ydynt yn gwella a heintiau sy’n gwrthsefyll gwrthfiotigau, fel MRSA. Mae’r cyfansoddion gwymon hyn hefyd yn effeithiol yn erbyn organebau sy’n achosi cyflyrau mwy anfalaen fel clefyd y deintgig.

Dywedodd arweinydd y prosiect, yr Athro David Thomas o’r Ysgol Ddeintyddiaeth:

"Mae’r prosiect hwn yn un arbennig o gyffrous sy’n profi ein bod ni’n gallu deillio defnydd o’r byd naturiol sydd â gallu pwerus i addasu ymddygiad bacteriol a strwythur sbwtwm, y gellir ei ddefnyddio i ddatblygu dulliau triniaeth amgen ar gyfer clefydau heriol ac anodd eu trin. Yn awr, yn fwy nag erioed mewn poblogaeth sy’n heneiddio, mae’n rhaid i ni chwilio am ffyrdd newydd o reoli clefydau lle y mae dulliau confensiynol yn gynyddol annigonol."

Mae alginadau yn gyfansoddion arferol gwymon, sy’n debyg i fara lawr, ac fe’u defnyddiwyd fel cyfryngau gelio yn y diwydiannau bwyd a gofal iechyd ers sawl blwyddyn. Fodd bynnag, nid yw’r alginad sy’n cael ei astudio yn y rhaglen ymchwil hon erioed wedi’i ddefnyddio o’r blaen i frwydro yn erbyn clefydau heintus.

Dolenni defnyddiol

Yr Ysgol Ddeintyddiaeth
AlgiPharma AS