Skip to content
Skip to navigation menu

English

Y rhestr fer ar gyfer gwaith ym maes anghydraddoldeb

04 Tachwedd 2011

Teresa Rees - web

Mae’r Gwyddonydd Cymdeithasol o Brifysgol Caerdydd, yr Athro Teresa Rees CBE AcSS wedi cael ei rhoi ar y rhestr fer gyntaf erioed ar gyfer Gwobr Cyflawnwr y Flwyddyn Research Fortnight.

Y wobr hon fydd y gyntaf mewn cyfres flynyddol, i gael ei rhoi i unigolyn sydd wedi ennill bri parhaol ym maes polisi ymchwil dros y deuddeg mis diwethaf. Bydd yr enillydd yn rhywun sydd wedi dangos arweinyddiaeth ac wedi cymryd camau i wneud amgylchedd ymchwil y DU yn fwy cynhyrchiol, iach a thryloyw.

Mae’r Athro Rees wedi cwblhau tymor o chwe blynedd fel Dirprwy Is-Ganghellor yng Nghaerdydd yn ddiweddar. Mae’n Athro yn Ysgol y Gwyddorau Cymdeithasol ac yn flaenllaw mewn cydweithio strategol rhwng y gwyddorau cymdeithasol ym Mhrifysgolion Caerdydd, Bryste, Caerfaddon a Chaerwysg. Mae hefyd yn Gyfarwyddwr Cymru y Sefydliad Arweinyddiaeth ar gyfer Addysg Uwch, sy’n cefnogi’r agenda ar gydweithio.

Caiff ei hymchwil ei gyrru gan bryderon am ganlyniadau patrymau o anghydraddoldeb. Mae hi wedi datblygu ymchwil ar ddull o fynd i’r afael ag anghydraddoldeb o ran rhywedd o’r enw "prif ffrydio rhywedd", sy’n ceisio hyrwyddo cydraddoldeb o ran rhywedd mewn polisïau a phrosesau ac mewn sefydliadau a’u diwylliannau. Mae hi’n ymgynghorydd arbenigol tymor hir i’r Comisiwn Ewropeaidd ar brif ffrydio rhywedd a pholisi gwyddoniaeth ac yn gyd-awdur adroddiad y CE sy’n cael ei lansio’r mis hwn: Newid Strwythurol mewn Sefydliadau Ymchwil: Gwella rhagoriaeth, cydraddoldeb rhywedd ac effeithlonrwydd mewn ymchwil ac arloesedd. Roedd yn ymgynghorydd arbenigol i’r Panel Arweinwyr Gwyddoniaeth a luniodd Adroddiad Consensws genSET: Argymhellion ar gyfer Gweithredu ar y Dimensiwn Rhywedd mewn Gwyddoniaeth. Mae gwaith y Panel Arweinwyr Gwyddoniaeth wedi amlygu dechrau trafodaeth bwysig rhwng arbenigwyr rhywedd ac arweinwyr sefydliadau gwyddonol er mwyn gwella ansawdd ymchwil trwy beidio ag anwybyddu’r dimensiwn rhywedd.

Mae diddordeb yr Athro Rees mewn anghydraddoldeb yn ehangach na rhywedd, fodd bynnag. Bu’n aelod o Banel Cydraddoldeb Cenedlaethol Llywodraeth y DU yr oedd ei adroddiad Anatomi o Anghydraddoldeb Economaidd yn y DU yn garreg filltir o ran deall y berthynas rhwng nodweddion personol, yn cynnwys dosbarth, ac addysg, incwm a chyfoeth. Bu’n allweddol yn perswadio’r Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol i noddi Anatomi Anghydraddoldeb Economaidd yng Nghymru.

Bydd enw Cyflawnwr y Flwyddyn Research Fortnight yn cael ei gyhoeddi yn y gynhadledd flynyddol ar 9 Tachwedd. Y ddau enwebai arall yw Iain Gray, Prif Swyddog Gweithredol y Bwrdd Strategaeth Technoleg a’r Dr Jennifer Rohn, biolegydd celloedd yng Ngholeg Prifysgol Llundain a chadeirydd sefydlol Science is Vital. Gall enwebeion fod yn unrhyw un sy’n weithgar o fewn cangen ymchwil yn y DU.

Dywedodd yr Athro Rees: "Mae’n bleser i mi weld perthnasedd yr ymchwil i anghydraddoldeb yn cael ei chydnabod gyda’r enwebiad hwn. Mae Gwobr Research Fortnight yn un newydd, ond rwy’n siŵr y bydd yn ennill ei phlwyf yn y sector ymchwil. Rwy’n gwybod bod dau ymgeisydd cryf yn fy erbyn, felly rwy’n edrych ymlaen at weld beth fydd yn digwydd ar 9 Tachwedd."