Neidio at y cynnwys
Neidio at y fwydlen fordwyo

Erthyglau

Fan yma cewch erthyglau a ysgrifennwyd gan haneswyr sy’n rhoi cyd-destun i’r deunydd a gasglwyd gan brosiect ‘Cymry’r Rhyfel Mawr’.

Hunaniaeth Gymreig a’r Rhyfel Mawr
Pa fath o Gymreictod gafodd ei arddangos gan y Cymry a wasanaethodd yn y rhyfel byd-eang? Mae Dr Toby Thacker yn egluro rhai o’r agweddau sydd wedi dod i’r golwg trwy waith prosiect ’Cymry’r Rhyfel Mawr Ar-lein’
Darllenwch mwy [636.8 Kb]

Heddwch o’r Diwedd!
Mae Paul Methven yn edrych ar rai o’r digwyddiadau cymunedol a gynhaliwyd ar ôl y Rhyfel Mawr i goffáu a rhoi diolch.
Darllenwch mwy [1.1 Mb]

Llun y New Dock Stars
Beth yw’r cyfrinachau sy’n llechu mewn ffotograff a dynnwyd ym mis Medi 1919 o glwb rygbi yn Llanelli?
Darllenwch mwy [470.9 Kb]

…Na Chariad at Ryfel?
Mae Dr Gethin Matthews yn ystyried rhai o’r canlyniadau pellgyrhaeddiol a gafodd y Rhyfel Mawr ar gapeli Cymru a’u cynulleidfaoedd.
Darllenwch mwy [548.9 Kb]

Dieithrwch a Gwydnwch Cymunedol
Mae Dr Gerard Oram yn trafod y cysyniad bod agendor rhwng y milwyr ar flaen y gad a’r ‘ffrynt gartref’ yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf.
Darllenwch mwy [243.0 Kb]

Hunangofiant David Rees
Roedd David George Rees yn rhan o ymosodiad beiddgar ym 1918 ar borthladd y gelyn, ac fe oroesodd gan ysgrifennu adroddiad o’i brofiadau. Cewch ddarllen hwnnw fan hyn, gyda chyflwyniad gan Paul Methven sy’n rhoi’r cyd-destun i’r cyrch.
Darllenwch mwy [1.3 Mb]

Cardiau Post o Ffrainc
Mae Dr Chris Millington yn archwilio’r delweddau ar gasgliad amrywiol un teulu o gardiau post a ddanfonwyd adre o Ffrainc.
Darllenwch mwy [569.0 Kb]

Cardiau Nadolig o Faes y Gad
Danfonodd milwyr a morwyr amrywiaeth eang o gardiau Nadolig yn ôl at eu teuluoedd yng Nghymru: mae Dr Gethin Matthews yn ystyried beth allant ddweud wrthym ni am syniadau a meddyliau’r dynion.
Darllenwch mwy [575.0 Kb]